25.6.17

Η αντοχή στο όνειρο



της Λίνας Πανταλέων

πηγή: http://www.kathimerini.gr


ΚΡΙΤΙΚΗ

Κατερίνα Παναγιωτοπούλου
Η Μακρυγιαλού και άλλες ιστορίες
Εκδόσεις Εντευκτηρίου, 88 σελ.

Η Μακρυγιαλού, τυλιγμένη στο βυσσινί σάλι της, σέρνοντας μαζί της ευχές και κατάρες, ξεβράζεται από τη θάλασσα σε ένα χωριό και γίνεται παραμύθι, έπηλυς της προφορικής παράδοσης του τόπου. «Στο πρόσωπό της φώλιαζαν οι σκιές». Σιωπηλή, αφανισμένη μες στο ανέμισμα της μαντίλας της, εξαϋλω­νόταν σε μύθο που πλεκόταν και μάκραινε, «γινόταν μια τεράστια μαντίλα, που τα τύλιγε όλα κι απλωνόταν». Πριν κλείσει τα έξι, η Αν­τιγόνη απαλλάχθηκε από τη δυστυχία και την ενοχή, που ήταν για εκείνη η μητρική μορφή, ενταφιάζοντας στο χώμα της αυλής το καλό φουστάνι της μητέρας της, ένα «λευκό φουστάνι, γεμάτο κατακόκκινα γαρύφαλλα, ζεστά σαν αίμα». Το ίδιο φορούσε και η μητέρα του Νότη καθώς τον αποχαιρετούσε, γέρνοντας από πάνω του και αφήνοντας τα αιμάτινα γαρίφαλα να κυλήσουν από το λευκό ύφασμα για να αγκαλιάσουν το άψυχο σώμα του. Η Γιωργού, πάλι, αποζητούσε την έξαρση, ίσως γι’ αυτό, όταν έσβησε κάθε της απαντοχή, άφησε το γκάζι ανοικτό.

Οι ηρωίδες της Κατερίνας Παναγιωτοπούλου (γεν. 1956) έλκουν την καταγωγή τους από τις σελίδες του Παπαδιαμάντη. Ωστόσο, αυτή η καταγωγή είναι αμυδρότατη, ένας απαλός απόηχος που συντονίζεται αρμονικά με τη με­λωδία της γραφής της. Τα πρόσωπα των διη­γημάτων προβάλλουν σμιλεμένα στην τραχύ­τητα ενός τοπίου ακατονόμαστου και αγεωγράφητου, βουλιαγμένου βαθιά στον χρόνο και στο χώμα. Σε σύγκριση με τις φρενήρεις, ανερμάτιστες, παραλογισμένες φιγούρες του τρέχοντος χρόνου, που ενδημούν στην ελληνική πεζογραφία, οι διηγηματογραφικοί χαρακτήρες της Παναγιωτοπούλου μοιάζουν βραδυκίνητοι και παρωχημένοι. Τρέμουν τα στοιχειά της φύσης, γονατίζουν μπροστά στα εικονοστάσια και λιώνουν στις προσευχές, προσμένουν θαύ­ματα και παραδίδουν το πνεύμα έναντι του αδιάρρηκτου, άφατου μυστηρίου της ζωής και του θανάτου. Κυρίως ονειρεύονται. Είναι εξόχως υπομονετικοί με την αργοπορία της ευτυχίας. Τα όνειρά τους είναι η αν­τίστασή τους στον όλεθρο που τους παραμονεύει.

«Ν’ ακουμπήσεις σε όνει­ρα που σε θέλουν», παραι­νεί ένας πατέρας τον γιο του, εσωκλείοντας στο ση­μείωμα της αυτοχειρίας του μια συνταρακτική ομο­λογία αγάπης. Η Γιώτα, από την άλλη, άκουγε τα βράδια το τρένο να βογγάει στην ανηφόρα του χωριού της και ονειρευόταν τη μέρα που θα την έπαιρνε μαζί του, πέρα μακριά. Μόνον «όταν η ζωή της μπήκε στο φθινόπωρο» συνειδητο­ποίησε πως το τρένο που θα την πήγαινε στο όνειρο σφύριζε «το πέρασμα από τ’ όνειρο στην πραγματικότητα». Στο υπέροχο διήγημα «Αθώοι αυτόχειρες», ένας άντρας, καθισμένος δίπλα στην ετοιμοθάνατη αγαπημένη του, παρατηρεί τον ορό στην άνυδρη φλέβα. «Υπνωτισμένος ακολουθούσε τη ροή του υγρού να ξεπλένει την πραγματικότητα με όνειρο». Η ελπίδα για τη ζωή της τάραζε την ψυχή του, γιατί από τη στιγμή που έβγαλε τα ράσα απεκδύθηκε κάθε ελπίδα σωτηρίας. Ακολουθώντας την ήδη νεκρή γυναίκα στον θάνατο, επαιτούσε από τον Θεό εξιλέωση για την αποτυχία και των δυο τους να προσηλυ­τιστούν στην επουράνια ευτυχία, την οποία αντάλλαξαν με μια σύντομη περιήγηση σε έναν παράδεισο που αποδείχθηκε λίγος.

Ο φόβος του Θεού λύεται με τον θάνατο και στο διήγημα «Ο φόβος», από τα πιο κα­λογραμμένα του βιβλίου. Κάθε φορά που ο άνεμος λυσσομανούσε και τράνταζε το σπίτι τους, όμοιος με «τον συριγμό του δαίμονα όταν βρίσκει αντίσταση στη στερεή πί­στη του χριστιανού», ο Νότης φώλιαζε στην αγ­καλιά της μητέρας του με την ελπίδα πως εκεί «δεν κινδύνευε να συρθεί στον Αδη από τα στοιχειά της φύσης». Οταν όμως του συνέβη το χειρότερο που θα μπορούσε να τον τρομάξει, «μια υπέροχη γα­λήνη, μια πρωτόγνωρη ευ­τυχία σαν θεϊκή πληρό­τητα», τον ξεκούρασε από κάθε φόβο. Μπήκε ξέπνοος στο όνειρο.

Το πρώτο βιβλίο της Παναγιωτοπούλου είναι έργο προσεκτικά φτιαγμένο, δουλεμένο με πολύ κόπο και χρόνο. Στα ολιγοσέλιδα διηγήματα υποβόσκει η επίμοχθη δοκιμασία τόσο με την ανάγνωση όσο και με τη γραφή. Χθόνιοι οι ήρωες, χθόνιες και οι σελίδες, όπου οι λέξεις ανθοβολούν εικόνες σπαρακτικής ομορφιάς. Μπορεί τα εξαίσια ονειροπολήματα να ξεψυχούν σε ματαιώσεις, η γλώσσα όμως κρατάει το θαύμα ανέπαφο.

18.6.17

[ Η ημέρα του πατέρα ]




γράφει ο Γιώργος Κορδομενίδης

Μου έφτιαξε το πρώτο μου παιχνίδι, ένα μικρό ξύλινο κάρο. Όταν ήμουν μικρός, μου έλεγε κάθε βράδυ και διαφορετική ιστορία, που τάχα του την είχε πει νωρίτερα ένας πελάτης. Το καλοκαίρι μού έφτιαχνε "φαναράκια" από τα καρπούζια. 
Δεν μιλούσε αρνητικά για κανέναν, κυρίως όχι για τον αδελφό του, ο οποίος τον είχε πληγώσει. 
Μου έμαθε την τέχνη του καθεκλοσκελετοποιού, από την πριονοκορδέλα μέχρι τα λούστρα. 
Μέχρι που μεγάλωσα, ερχόταν τη νύχτα να βεβαιωθεί πως δεν ξεσκεπάστηκα στον ύπνο. Μου έφτιαχνε ρυζόγαλο ίσαμε που μπήκε στο νοσοκομείο και δεν ξαναβγήκε πια. Έλεγε στη μητέρα μου (που την αγαπούσε παθολογικά) «Το ωραίο σου πρόσωπο/ μου εσκότισε τον νου./ Νικημένος της αγάπης/ κάτι έχω να σου πω». 
Τον χειμώνα φορούσε τραγιάσκα. 
Δύο δάχτυλά του τού τα έφαγε η κορδέλα. Στην πλάνη (πλάνια) δεν με άφηνε να δουλέψω για να μη σακατευτώ. Δεν με χτύπησε ποτέ. Μόνο μια φορά, όταν δούλευα μαζί του και χτύπησα τα δάχτυλά μου με το σφυρί, με απείλησε: «Πρόσεχε, γιατί θα σου πετάξω το ροκάνι!». 

Έλεγε με πίκρα ότι στο κτήμα τους, στον Πύργο (Κεμέρ Μπουργάζ), έξω από την Κωνσταντινούπολη, είχαν τόσες πολλές κότες, που δεν προλάβαιναν να μαζέψουν τα αυγά. Και ότι το κτήμα είχε νερόμυλο. Θυμόταν, εξήντα χρόνια μετά, τη μικρότερη αδελφή του, Σοφούλα, που πέθανε βρέφος στην Αιδηψό, όπου έφτασαν πρόσφυγες. 
Κάπνιζε πολύ, τα δάχτυλά του είχαν τα κίτρινα ίχνη του τσιγάρου. Όταν ήμουν 10 χρονών, έπαθε οξεία ρινορραγία και νοσηλεύτηκε για μέρες. Στις κρίσεις του έλκους του, κλεινόταν στο υπνοδωμάτιο για να μην ενοχλεί. Κάποτε τρυπήθηκε στην πλάτη από ένα πρόχειρα τοποθετημένο κάπου σπασμένο τζάμι· καιρό μετά, από κάποιους πόνους, διαπιστώθηκε ότι οι γιατροί είχαν αφήσει μέσα του ένα κομμάτι από το τζάμι, που κόντευε να φτάσει στον πνεύμονα. 
Στα τελευταία του, όταν πια δεν μου μιλούσε, από τους γιατρούς του νοσοκομείου στις άγνωστες για κείνον φωνές τους παραδόξως απαντούσε κανονικά έμαθα πως μιλούσε με περηφάνεια για μένα.
Δεν ήταν άγιος ο κυρ-Σωτήρης Κορδομενίδης, του Γεωργίου και της Ελένης. Αλλά ήταν ο πατέρας μου. Ένας βαθιά μελαγχολικός αλλά, με τον τρόπο του, γενναίος άνθρωπος.

[Χαρισμένο στη Βασω Κυριαζακου]

Η λυτρωτική μνήμη



--> Του Δ. Ι. Καρασάββα

πηγή: Ημερήσια (Βέροια), 27.5.2017


Η νοσταλγική επιστροφή στη θαυμάσια περίοδο της νιότης χαρακτηρίζει τη νέα συλλογή Παράλληλη μνήμη (Εκδόσεις Εντευκτηρίου, Θεσσαλονίκη 2017) του ποιητή Βασίλη Δασκαλάκη.

Με ζωντανές εικόνες που ανασταίνουν παρελθούσες εποχές κι αναστηλώνουν έναν ολόκληρο κόσμο, ο Δασκαλάκης επιχειρεί μία επιστροφή στον γενέθλιο τόπο, στην κρητική επικράτεια των ειδυλλιακών Αστερουσίων. Βεβαίως, πρόκειται για δοκιμασία, ωστόσο ο ποιητής δεν αναζητά φαντάσματα του παρελθόντος. Η επιστροφή του είναι ειρηνική, και ο ίδιος προσέρχεται ως προσκυνητής.

Με την ωριμότητα του άνδρα, ο Δασκαλάκης αντιστρέφει τον χρόνο και χαρτογραφεί εκ νέου τον γνώριμο χώρο. Με τη μνήμη ως εργαλείο, ανασύρει εικόνες, πρόσωπα, τοπία, περιστατικά, και χρωματίζει ανάλογα την τοπιογραφία του. Ανάμεσα στον ποιητή και στο παρελθόν επενεργεί ιαματικά η μνήμη, γι’ αυτό και όλα προσεγγίζονται με νοσταλγία.

Από τα ποιήματα του βιβλίου δεν απουσιάζει το ενδοσκοπικό στοιχείο, αφού η διαδικασία αναζήτησης των ριζών του ποιητή σχετίζεται με την επιστροφή του στον γενέθλιο τόπο. Σε δύο ποιήματά του, βαθέως ήθους, στο «Μάνα» και το «Όμηρος», που διαβάζονται ως βαθύς λυγμός, ανασταίνει τους γονείς του, εισάγοντας έτσι στοιχεία κρεσέντο στην ποίησή του. Το δε ποίημά του «Ίασις» τολμούμε να ισχυριστούμε ότι είναι το ποίημα που θα ήθελε να γράψει κάθε πραγματικός ποιητής.
              
Ο νόστος για τον Βασίλη Δασκαλάκη σχετίζεται με τη λυτρωτική μνήμη, γι’ αυτό κι από το ταξίδι της δοκιμασίας επιστρέφει στεφανωμένος με αστερούσια άνθη.


Βασίλης Δασκαλάκης

Παράλληλη μνήμη

Θεσσαλονίκη

Εκδόσεις Εντευκτηρίου 2017

37 σελ.

10.6.17

Μία γνήσια λογοτεχνική φωνή

της Νίκης Κουρκούνη

πηγή: http://foivibookstore.blogspot.gr



Κατερίνα Παναγιωτοπούλου

Η Μακρυγιαλού και άλλες ιστορίες

Θεσσαλονίκη, Εκδόσεις Εντευκτηρίου 2017

85 σελίδες

ISBN 978-960-7568-52-6 | Λιανική τιμή (με ΦΠΑ): 9,00 ευρώ


Μεγάλο πράγμα η πρόθεση και στη ζωή και στην τέχνη... κι αυτό γιατί ρίχνει τη σκιά της στις πράξεις αλλά και στην έκφραση. Και η πρόθεση της Κατερίνας Παναγιωτοπούλου είναι καθαρή. Αντικρίζει τον κόσμο ως λογοτέχνης. Η πραγματικότητα υπάρχει για να δώσει αφορμές για μικρές ιστορίες. Το βλέμμα της, όπως και άλλων δημιουργών που εμπνέονται από καθημερινά πρόσωπα, ίσως να μας άγγιξε αθόρυβα κάποια στιγμή που εμείς δεν κοιτούσαμε.
Στα "δύσκολα" τούς συναντάμε τους ήρωες των διηγημάτων, λοξή η διαδρομή τους. Αναδεικνύονται λογοτεχνικά, όχι για την ιδιαιτερότητά τους ή για τη "γραφικότητα" του χαρακτήρα τους αλλά για το κομμάτι τους που είναι "κοινό" για όλους μας, αυτό που πονάει κι εξευγενίζει.
Φύση, μικρές κοινωνίες, οικογένεια, ιστορική συγκυρία, στοιχειοθετούν το πλαίσιο, αλλά αυτό που σε στοιχειώνει καθώς κλείνεις το βιβλίο είναι οι φιγούρες.
Υπάρχει ρυθμός από την πρώτη σελίδα―ενίοτε ες βάρος της καθαρότητας της διήγησης―, προσωπικό ύφος, που στον απόηχό του "ακούς" φωνές πεθαμένων Ελλήνων λογοτεχνών αλλά όχι ατόφιες.
Επίσης, ξέφωτα, φέτες χαράς, χιούμορ αλλά καμιά παραχώρηση σε ωραιοποιήσεις της επαρχιακής ζωής, για παράδειγμα, ή εξιδανικεύσεις σχέσεων.
Η Κατερίνα Παναγιωτοπούλου είναι ένα ζωντανό παράδειγμα για το πώς τα σεμινάρια δημιουργικής γραφής και οι μεταπτυχιακές σπουδές δεν καταφέρνουν πάντα να αφυδατώσουν μια γνήσια λογοτεχνική φωνή και να τη μετατρέψουν σ’ ένα ομογενοποιημένο κατασκεύασμα, γλωσσικά και θεματικά.

16.5.17

Πέθανε ο Bar-Bar



Τον Κώστα Παύλου Παναγιωτόπουλο (Τήνος, 1935 - Αθήνα, 16.5.2017), γνωστότερο με το ψευδώνυμο BAR-BAR, τον γνώρισα το 1982 στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, στο μικρό τότε περίπτερο της Εθνικής Τράπεζας, στην οποία ήταν σύμβουλος διοικήσεως στις Δημόσιες Σχέσεις, και έγραφε τα κείμενα για τα πολυθεάματα (πρωτοποριακή τότε τεχνική) που δημιουργούσε ο Νίκος Καψαμπέλης. 


Μέσα της δεκαετίας του '80, Υποδιεύθυνση Δημοσίων Σχέσεων ΕΤΕ.
Ο Κώστας Παύλου Παναγιωτόπουλος στο κέντρο· αριστερά στη φωτογραφία: Κατερίνα Μαρούδα, Δημήτρης Δασκαλόπουλος· δεξιά, Αιμιλία Γλάρου, Γιώργος Κορδομενίδης

Δεν είχαμε κοινούς γνωστούς (πλην του Δημήτρη Δασκαλόπουλου) αλλά γίναμε αμέσως φίλοι. Μερικά χρόνια αργότερα, γράψαμε μαζί το σενάριο ενός πολυθεάματος για τους "άλλους" πύργους της Θεσσαλονίκης, δηλαδή για τα αρχοντικά της Βασιλίσσης Όλγας. 
Υπήρξε φίλος πολύτιμος και πιστός. Κάθε Πρωτοχρονιά μού έστελνε (όπως και σε άλλους φίλους) το "γούρι" του καινούργιου χρόνου: παλιότερα, αντικείμενα (θυμάμαι ένα εξαιρετικά ζωγραφισμένο καλαπόδι), τα τελευταία χρόνια κάρτες τεράστιες, μεγέθους Α3.
Μου εμπιστεύθηκε το κλειδί του γραφείου του στη Βαλτετσίου 1, στα Εξάρχεια, για να μένω εκεί κάθε φορά που κατέβαινα στην Αθήνα· απλώς τον ενημέρωνα πότε και για πόσες μέρες θα το χρειαστώ. Αργότερα με φιλοξένησε στο διαμέρισμα της Ασκληπιού και τέλος, αρκετές φορές επίσης, στο σπίτι που είχε ανακαινίσει με εντυπωσιακό γούστο στην οδό Καλογήρου Σαμουήλ, κοντά στην πλατεία Κουμουνδούρου. 



Εντευκτήριο, τχ. 3


Συνεργάστηκε και με το περιοδικό Εντευκτήριο, στο οποίο δημοσίευσε τέσσερα διηγήματά του: «Λάριεμ» (τχ. 3, 1988)· «Εφτά μητέρες στο πατάρι» (16, 1991)· «Τα υπέρ και τα κατάβαθα» (34, 1996)· «Πωλούνται ηλιοβασιλέματα» (56, 2002).

Στο τχ. 90 (2010) δημοσιεύτηκε κριτική της Μαρίας Στασινοπούλου για το βιβλίο του «Δέκα ζωές της ζωής μου: Ιστορίες υπεράνω πάσης φαντασίας», «βιβλίο όπου η φαντασία διαγκωνίζεται με την πραγματικότητα, σ' ένα τρυφερό παιχνίδι με τις λέξεις και τα αισθήματα, που ξεκινάει από τη γη και εκσφενδονίζεται στον έβδομο ουρανό, κατακρημνίζεται στον βυθό της θάλασσας και περιπλανιέται στα πέρατα του κόσμου. Υλικό αυτοβιογραφίας και ταυτόχρονα μυθοπλαστικός διχασμός», όπως γράφει. Για να συμπληρώσει: «Ο Κώστας Παύλου Παναγιωτόπουλος είναι ο άνθρωπος που καταλαβαίνει τις πράξεις και τις γλώσσες των πραγμάτων· αγοράζει κουτάκια σπίρτα μνήμης· δεν διστάζει να δακρύσει όταν κάτι τον συγκινεί· μπαινοβγαίνει στα όνειρα σαν παλιάς γενιάς γνώριμος· ψάχνει για εικόνες χαμένες στο παρελθόν και για γεγονότα που έρχονται από το μέλλον· ξέρει να εμφιαλώνει ηλιοβασιλέματα και μετά αντέχει να τα βλέπει να πουλιούνται από άχρηστους κληρονόμους· κατέχει τον τρόπο να ζει και να επιβιώνει του θανάτου των ανθρώπων και των πραγμάτων· να παρατηρεί το θέμα και το θέαμα, να κεντάει εμπειρίες και να ζωντανεύει όνειρα».

Αναλυτικό βιογραφικό του από το protagon.gr εδώ.


Στο βίντεο, ο Bar-Bar μιλάει για τη Σαπφώ Νοταρά, που ερμήνευσε στο ραδιόφωνο την Κυρία Κυριακή του. 

8.5.17

Το Εντευκτήριο και οι Εκδόσεις Εντευκτηρίου στη φετινή, 14η Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης



Το Εντευκτήριο και οι Εκδόσεις Εντευκτηρίου συμμετέχουν και στη φετινή, 14η Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης (11-15/5/2017), περίπτερο 15, σταντ Νο 2.





Σας περιμένουμε εκεί για να σας παρουσιάσουμε το νέο τεύχος του περιοδικού (Νο 111), μια επιλογή από παλαιότερα τεύχη του, καθώς και μερικές από τις Εκδόσεις Εντευκτηρίου, πολύ φρέσκες μαζί με παλαιότερες, αλλά και για να γνωρίσετε μερικούς από τους συγγραφείς/συνεργάτες του περιοδικού.






Ώρες λειτουργίας Πέμπτη 11/5: 15.00-21.00, Παρασκευή 12/5: 10.00-21.00, Σάββατο 13/5: 10.00-22.00, Κυριακή 14/5: 10.00-21.00



Εκδηλώσεις

Παρασκευή 12 Μαΐου, 12:00 – 13:00, αίθουσα «Γιώργος Ιωάννου» (περίπτερο 15)
Παρουσίαση της συλλογής διηγημάτων της Κατερίνας Παναγιωτοπούλου «Η Μακρυγιαλού και άλλες ιστορίες» (Εκδόσεις Εντευκτηρίου 2017)

Ομιλητές: Τριαντάφυλλος Κωτόπουλος, αναπλ. καθηγητής Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας Κώστας Κρεμμύδας, διευθυντής λογοτεχνικού περιοδικού «Μανδραγόρας» 
|Κατερίνα Παναγιωτοπούλου, συγγραφέας του βιβλίου Γιώργος Κορδομενίδης (συντονιστής, διευθυντής Εκδόσεων Εντευκτηρίου)




Κυριακή 14 Μαΐου, 15:00 – 16:00, αίθουσα «Νότος» (περίπτερο 13)

Παρουσίαση δύο ποιητικών συλλογών:

― της Ειρήνης Γκόλτσιου, «Υπέρηχοι» (Εκδόσεις Εντευκτηρίου 2017)

Ομιλητές: Πηνελόπη Τζιώκα, διδάκτωρ φιλοσοφίας | Βασίλης Αμανατίδης, 
ποιητής | Ειρήνη Γκόλτσιου, συγγραφέας του βιβλίου Γιώργος Κορδομενίδης (συντονιστής, διευθυντής Εκδόσεων Εντευκτηρίου)

― του Βασίλη Δασκαλάκη, «Παράλληλη μνήμη» (Εκδόσεις Εντευκτηρίου 2017)

Ομιλητές: Κυριάκος Συφιλτζόγλου, ποιητής Γεωργία Τριανταφυλλίδου, 
ποιήτρια Βασίλης Δασκαλάκης, συγγραφέας του βιβλίου Γιώργος Κορδομενίδης (συντονιστής, διευθυντής Εκδόσεων Εντευκτηρίου)


Σημείωση 01: Στην πανοραμική αυτή (περυσινή) φωτογραφία "ανώνυμου" συνεργάτη, το σταντ φαίνεται τεράστιο, στην πραγματικότητα είναι μόλις 9 τ.μ.!


Σημείωση 02: Και φέτος θα ληφθούν φωτογραφικές παρουσίες!

2.5.17

Τέσσερις νέοι τίτλοι των Εκδόσεων Εντευκτηρίου στη ΔΕΒΘ


Με τέσσερις νέους τίτλους ποίησης και πεζογραφίας πηγαίνουν οι Εκδόσεις Εντευκτηρίου στη φετινή Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης, καθώς και με το νέο τεύχος του περιοδικού Εντευκτήριο, Νο 111.

Πρόκειται για τα εξής βιβλία:

1.
B.D. Foxmoor
Armarima

Αρμαρίμα: Μία σπονδυλωτή σύνθεση, αποτελούμενη από οκτώ μέρη, σε καθένα από τα οποία ο D.B Foxmoor δίνει φωνή σε ισάριθμους συγγραφείς από ένα ευρύ χρονικό όσο και ειδολογικό φάσμα της παγκόσμιας γραμματείας. Kατά σειρά εμφανίσεως, Ουίλλιαμ Σαίξπηρ, Francisco Gomez de Quevedo, Ματσούο Μπασό, Ρήγας Βελεστινλής, Πέρσυ Σέλλεϋ, Έμιλι Ντίκινσον, Ράινερ Μαρία Ρίλκε, Άδωνης (Αli Ahmad Said Esber), παίρνουν τον λόγο και αφηγούνται στιγμές του βίου τους και της περιπέτειάς τους στον κόσμο.

Σύμφωνα με το σημείωμα «Αντί προλόγου», Αρμαρίμα είναι ένα ον άγνωστο και μυστηριώδες. Είναι το παιδί της ποίησης, γι’ αυτό και σε τούτη την αυτοτελή ραψωδία η μάνα του, η ποίηση, παίρνει το λόγο πρώτη. Η Aρμαρίμα γεννιέται και πεθαίνει οκτώ φορές σε διαφορετικές εποχές και μέρη του κόσμου, και κρύβεται μες στους ποιητές. O B.D. Foxmoor, στην αναζήτησή του για τους κατάλληλους ήρωες, επιλέγει προσεκτικά τους ποιητές της ραψωδίας του. Oδηγείται από τη δράση τους και από τη ζωή τους, και καταγράφει εδώ την απολογία τους στο αιώνιο. Άλλωστε, το κείμενο είναι ρυθμισμένο σε μια συνεχή πορεία στο χρόνο, που φανερώνει πολλές τάσεις και εκδοχές της σύγχρονης ποίησης. Αρμαρίμα είναι το στερνό παιδί της ποίησης, που σκέφτεται, ονειρεύεται, αισθάνεται και πάντοτε διαφεύγει, ώς την επόμενη φορά. Τότε που θα λυθεί η κατάρα της μάνας, και ένας στίχος θα τα αλλάξει όλα.

O B.D. Foxmoor (Μιχάλης Μυτακίδης) γεννήθηκε το 1967 στο Πέραμα Αττικής. Από νεαρή ηλικία άρχισε να μελετά και να συλλέγει βινίλια από διάφορα μουσικά είδη και να διερευνά τη σχέση τους με το hip hop. Μέσα από τη μουσική οδηγηθηκε στον λόγο και κατ’ επέκταση στον στίχο. Το 1992 δημιούργησε το μουσικό γκρουπ Active Member, που διέγραψε μία μοναδική πορεία δράσης και δημιουργίας για περισσότερες από δύο δεκαετίες. Οι Active Member του Μιχάλη Μυτακίδη πρωτοπορούν σε όλο αυτό το διάστημα και γίνονται το μέσο προκειμένου ο ίδιος να εξελίξει τη θεματολογία του και να ανοίξει παράλληλους δρόμους με διαφορετικά μουσικά projects, διοργάνωση πανευρωπαϊκών φεστιβάλ, μουσική για θέατρο, κινηματογράφο και ντοκιμαντέρ, καθώς και με την έκδοση συλλεκτικών πλέον fanzine, βιβλίων με στίχους και πρωτότυπες εκδόσεις με αφορισμούς. Είχε εκπομπή για πολλά χρόνια σε μεγάλο ραδιοφωνικό σταθμό. Συνεργάστηκε με το Φεστιβάλ Αθηνών για την παράσταση Κοινός Τόπος σε έμμετρο λόγο, στην οποία έπαιζε και ο ίδιος. Έχει γράψει μουσική και στίχους για περισσότερα από 1.400 δισκογραφημένα τραγούδια. Οι στίχοι του έχουν αγγίξει και έχουν τραγουδηθεί από τουλάχιστον τρεις γενιές ανθρώπων σε συναυλίες σε Ελλάδα και εξωτερικό. Πιο δραστήριος από ποτέ, συνεχίζει να ηχογραφεί στίχους και μουσικές, ενώ πρόσφατα καταπιάστηκε με το σενάριο. Με το βλέμμα πάντα σε μακρινούς ορίζοντες και στίγμα του το Low Bap, αγωνίζεται να μεταδώσει την άμεση και ζωτική σχέση του λόγου με τη ζωή και αντίστροφα.

---------------------------------------------------------------------------------------------------------


2.
Κατερίνα Παναγιωτοπούλου
Η Μακρυγιαλού και άλλες ιστορίες
(διηγήματα)

Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου:

Η Κατερίνα Παναγιωτοπούλου αναπαριστά και στεγάζει τα οράματα μιας ολόκληρης γενιάς λογοτεχνών οι οποίοι αναζητούν την υπέρβαση της εμπορευματικής νοηματοδότησης της λογοτεχνίας. Απονευρώνει κατεστημένες πεποιθήσεις και προσδοκίες, αντιμάχεται την “τραπεζική” αντίληψη της συγγραφικής τέχνης και τον εργαλειακό λόγο της λογοτεχνικής μανιέρας, και ψηλαφεί με χιούμορ, λοξό και δηκτικό αλλά διασκεδαστικό και ―σε κάθε περίπτωση― συναισθηματικό, τον εσωτερικό κόσμο των ηρώων της. Μια συλλογή διηγημάτων που υπερβαίνει κοινωνιολογικές τοποθετήσεις και ερμηνείες, και αναπτύσσει τη δράση χωρίς να επιχειρεί να μας εντυπωσιάσει με ανατροπές και “επιφάνειες”. Το αναγνωστικό ενδιαφέρον απογειώνεται από κείμενο σε κείμενο, καθώς όλες οι λειτουργίες που αναλαμβάνουν να επιτελέσουν τα στοιχεία της αφήγησης εξυφαίνουν μία περιπετειώδη και απολαυστική διαδρομή.

Τριαντάφυλλος Κωτόπουλος

Η Κατερίνα Παναγιωτοπούλου γεννήθηκε το 1956 στην Αμφίκλεια Φθιώτιδας. 
Σπούδασε σκηνογραφία-ενδυματολογία. Εργάστηκε στην Εθνική Τράπεζα. Είναι τελειόφοιτη του Μεταπτυχιακού Τμήματος Δημιουργικής Γραφής του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, στην κατεύθυνση της συγγραφής. Διηγήματά της έχουν δημοσιευτεί σε λογοτεχνικά περιοδικά. Η Μακρυγιαλού είναι το πρώτο της βιβλίο.


---------------------------------------------------------------------------------------------------------


3.
Ειρήνη Γκόλτσιου
Υπέρηχοι
(ποίηση)

Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου:

Οι σταλακτίτες της σκέψης πέφτουν ο ένας μετά τον άλλο.
Βαρύς χειμώνας έρχεται.
Κλαδιά, πριόνια, πετρελαιοκίνητα, κονιάκ, τροφές δηλητηριώδεις.
Μαζί με τις αρκούδες σε χειμερία νάρκη πέφτουμε.
Μόνο οι εφιάλτες κάπου κάπου μας ξυπνάνε·
για λίγο.
Τι κι αν γεννηθήκαμε απ’ το φως;
Κινδυνεύουμε να καούμε απ’ τις αστραπές μας.
Κινδυνεύουμε να ανατινάξουμε
το παντοδύναμο οπλοστάσιό μας.

Η Ειρήνη Γκόλτσιου γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 1984. Σπούδασε ιστορία και αρχαιολογία στο Α.Π.Θ. Πρωτοδημοσίευσε ποίηση το 2000. 
Οι Υπέρηχοι είναι η πρώτη της ποιητική συλλογή.


---------------------------------------------------------------------------------------------------------

4.
Βασίλης Δασκαλάκης
Παράλληλη μνήμη
(ποίηση)

Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου:

ήρθα αστερούσιος και ανέστιος, έκανα διαδρομές που οδηγούσαν στη μνήμη, στις ρίζες∙ θαλάσσιες διαδρομές με αποχρώσες ενδείξεις
μια θαλασσογεωγραφία, μια υλοτομία αισθήσεων σ’ έναν ερωτικό χορό βορείων κοριτσιών
μια ημερήσια εκδρομή ίαμα και πάω στο καλό
μνήμη σκόνη γύρω απ’ αρμυρίκια, εν μέσω θέρους, ήρθαν φίλοι παλιοί, μα δεν τελειώνει κι αυτό το καλοκαίρι στη μαύρη πατρίδα μου
μεγάλο όνειρο, να είμαι ενάρετος, σε έναν έρωτα όχημα λατρείας και όμηρος σε έναν τόπο ποιητικό, που με οδηγεί στην παράλληλη μνήμη

Ο Βασίλης Δασκαλάκης γεννήθηκε το 1962 στις Μοίρες Ηρακλείου. 
Έχει εκδώσει δύο ποιητικές συλλογές: Διαδικασία αναβολής (2011) και Προσομοίωση (2013) από τις Εκδόσεις Ενδυμίων. Συμμετείχε στο συλλογικό έργο  Ανθολογία του Ποιητικού Πυρήνα (2012), των ίδιων εκδόσεων.

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Εντευκτήριο, τχ. 111
Δείτε τα αναλυτικά περιεχόμενα του τεύχους εδώ.


30.4.17

Εντευκτήριο: Περιεχόμενα τχ. 111



ΝΕΕΣ ΦΩΝΕΣ
    4 Βασίλης Τσαρνάς  Φυτρώνει μαύρο σύννεφο    



O Ρέιμοντ Κάρβερ διά χειρός Alejandro Cabeza


ΠΕΖOΓΡΑΦΙΑ | ΠOΙΗΣΗ |  ΔOΚΙΜΙO |  ΜΕΛΕΤΗ
    6 Ρέιμοντ Κάρβερ  Ποιήματα. Παρουσίαση - μετάφραση: Μαρία Μουσαφίρη
  14 Φίλιππος Δρακονταειδής  Oι βλαβερές συνέπειες της αναμονής
  20 Μαρία Στασινοπούλου  Χαμηλή βλάστηση
  24 Τεντ Χιουζ  Ποιήματα για παιδιά. Εισαγωγή - μετάφραση: Θοδωρής Ρακόπουλος
  29 Θανάσης Θ. Νιάρχος  Ημερολόγια, 3
  32 Τάκης Σπετσιώτης  Ατμόσφαιρα νέα
  35 Κωνσταντία Σωτηρίου  Oι τρεις θάνατοι της Μαρίας
  40 Τζάστιν Τόρρες  Μαθήματα. Μετάφραση: Γιάννης Θεοδοσίου
  46 Κώστας Χατζηκυριάκου  Ποιήματα
  51 Βάνα Χαραλαμπίδου Με την πίκρα στα χείλη
  

O Πιερ Πάολο Παζολίνι με τον Νινέτο Ντάβολι


55 Πιερ Πάολο Παζολίνι  Ωδή στον Νινέττο Ντάβολι. Απόδοση από τα αγγλικά: Αντώνης Γκρίτσης
  56 Κώστας Ταχτσής  [Επιστολή στον Νάνο Βαλαωρίτη]
  58 Ηλίας Κεφάλας  O λυρισμός στην ποίηση
  62 Γιάννης Τσίρμπας  Σούπα
  64 Στράτος Φουντούλης  Νωπά ροδοπέταλα
  66 Στέλλα Παρασχά  Ελαφρύς κυματισμός
  

Το εξώφυλλο της Διαγωνίου 1952


ΦΑΚΕΛOΣ: ΔΙΑΓΩΝΙOΣ | ΚΑΛOΚΑΙΡΙ 1952
  69 Κ. Ν. Πλαστήρας  Η προδρομική Διαγώνιος 1952
  71 Νίκος Μπακόλας  Παρηγοριά
  73 Κίμων Oικονόμου  Τεθλασμένη
  77 Ιωάννης Σιβεριώτης  Απολλόδωρος ο «Μανικός»
  78 Ντίνος Χριστιανόπουλος  Πρώτες νύξεις

Επιλογή εικονογράφησης  Γαβρήλος Κοντομανίκης




Μία από τις φωτογραφίες του Σπύρου Ζερβουδάκη


CAMERA OBSCURA 
  81 Σπύρος Ζερβουδάκης  Αλλόκοτη μεταμόρφωση | κείμενο: Ηρακλής Παπαϊωάννου

ΤΕΧΝΕΣ
  98 Ζωή Βερβεροπούλου  Η περιπέτεια μιας διασκευής: Κριτική θεάτρου

ΒΙΒΛΙOκριτικές & παρoυσιάσεις 
100 Βαγγέλης Χατζηβασιλείoυ Ιστορία ενός φετίχ (Χρήστου Χρηστίδη: Αναποδογεννημένος)  
102 Λίζυ Τσιριμώκου Γλείφοντας το λεπίδι (Μισέλ Φάις: Lady Cortisol)
104 Λίνα Πανταλέων Ένας τάφος στα σωθικά (Αντώνη Νικολή: O θάνατος του μισθοφόρου)
106 Καίτη Στεφανάκη Το έξ-αλλο βιβλίο πολλών Άλλων (Χρήστου Μπήτσικα: O ίδιος)
109 Σταύρος Ζαφειρίου Το σώμα ως όχημα και ως δρομολόγιο (Ειρήνης Ιωαννίδου: Σώμα δρομολόγιο)
111 Απόστολος Λυκεσάς Κραυγή ή ψίθυρος απελευθέρωσης (Πολυξένης Βελένη: Είμαι η Άλλη) 
113 Μαίρη Κλιγκάτση Χώρα ανοιχτή και εκτατή (Κατερίνας Ηλιοπούλου: Μια φορά κάθε τοπίο και ολότελα)
115 Κώστας Θεολόγου Μια ωτακουστική και ηδονοβλεπτική ιστορία (Χρύσας Φάντη: Η ιστορία της Σ.) 
117 Δημήτρης Κόκορης Προσεγγίζοντας το έργο του Μανόλη Αναγνωστάκη (συλλογικό: O ποιητής Μανόλης Αναγνωστάκης και η μεταπολεμική αριστερή διανόηση)
119 Αλεξάνδρα Μπακονίκα Με απαντοχή για τα δύσκολα που έρχονται (Θανάση Μαρκόπουλου: Χαμηλά ποτάμια) 
121 Καίτη Στεφανάκη Ένα βιβλίο-ποταμός (W. Beutin, W. Emmerich, C. Kanz κ.ά.: Ιστορία της γερμανικής λογοτεχνίας) 
124 Θοδωρής Σαρηγκιόλης Ποιητική, ιδεολογία και ποίηση (Τάκη Γκόντη: Παντομίμα)

ΕΙΣ ΤOΝ ΤΥΠOΝ ΤΩΝ ΣΕΛΙΔΩΝ 
126 Γιώργoς Κoρδoμενίδης  Βιβλία στo κoμoδίνo 
128 Γιάννης Κοτσιφός  Σημεία αιφνιδιασμού
129 Γεωργία Τριανταφυλλίδου  Τρία και ένα
130 Τέλλος Φίλης  Η λογοτεχνία ως παρηγορία
132 Στέλλα Βοσκαρίδου  Λέξη  προς λέξη
134 Εύη Καρκίτη  Έξι εκλεκτά βιβλία
  
135 Oι συνεργάτες και συγγραφείς τoυ τεύχoυς
137 Περιεχόμενα τόμου ΚΗ´

Φωτογραφία εξωφύλλoυ Κοσμάς Βίδος 

Επιμέλεια εξωφύλλoυ Άρις Γεωργίoυ

[ Το τεύχος αποστέλλεται, με ταχυδρομικό δέμα, σε οποιοδήποτε μέρος της Ελλάδος, χωρίς άλλη οικονομική επιβάρυνση, εφόσον προκατατεθεί σε τραπεζικό λογαριασμό το αντίτιμο των 11,00 ευρώ (λιανική τιμή: 10,00 ευρώ) ― περισσότερες πληροφορίες & παραγγελίες στο 2310279607 ή/και στην ηλεκτρονική διεύθυνση entefkti@otenet.gr]